Only Rituals Can Save (2021)
Bideoa
Formatua: 265 × 122
BA Bilduma
Erregistro Zk.: 2021.492.1
Only Ritual Can Save Us ikus-entzunezko entsegu bat da, autobiografiaren, historiografia dekolonialaren eta dantzaren elkargunean kokatzen dena. Proiektu honetan, Maya Deren ukrainar zinemagile esperimentalak Haitin (1947-1951) izandako esperientziatik abiatzen da Julia Martos Ramírez, inoiz muntatu ez zuen filme bati buruz espekulatzeko. Imajinatzeak berekin dakar egilearekin duen harremana aurrez aurre jartzea, eta Deren iruditik aldentzera eraman zuten galderak bere esperientziari nola transferitzen dizkion aztertzea.
Entseguan, Julia Martosek bere arreba erretratatzen du, Maya Derenen amaitu gabeko filmari ekiten dion bitartean. Lana zeluloidean egina dago, eta artistak Super 8an lan egitea erabaki zuen Derenek Haitin erabilitako materialtasunera hurbiltzeko. Bere arrebaren dantza filmatzen du, bere filmak erakusten eta digitalizatzen ditu, prozesu horretan erritual berezi bat aurkituz. Antzezlanean, triangelu bat eraikitzen da bere arrebaren — dantzari garaikidea, 2008az geroztik hainbat aldiz parte hartu duena —, Maya Derenen eta artistaren beraren artean. Derenen istorioak bistaratze-sistema kolonialaren adibide gisa funtzionatzen du; dantzari eta zinemagile gisa, berriz, artistaren eta haren arrebaren arteko espazio komun bat irudikatzeko. Bere gorputza — edo bere gorputzaren irudia — elkarrizketa poetiko eta performatibo bat sortzen den leku bihurtzen da.
Artistak planteatzen du nola lan egin historia ofizialak aintzat hartzen ez duen artxibo mota batekin — lerrokatu gabeko artxiboak, Léa Morin deitzen dien bezala —, eta, aldi berean, proposamen estetikoak eta politikoak zabaltzen dituen zinema bat defendatzen du, zeinak sinesten duen autonarrazioak kontrahistoria gisa duen indarra, egiturazko eskema patriarkalen betikotzearekin apurtzeko gai dena. Autobiografiaren erabilera ikuslearekin partekatutako espazio bat bilatzeko bitarteko nagusi gisa agertzen da, eta artxibo baten hutsunea betetzeko beharrak narrazioaren indar eragile lez funtzionatzen du. Artxiboek ez dute inoiz egia absolutua kontatzen, baina eskuzabaltasunez egia indibidualak partekatzen dituzte, eta horiek dira aztertzen direnak: egia subjektiboak, osotasunaren enfasia mantentzen dutenak.
Julia Martos Ramirez Kordoban jaio zen 1989an eta Arte Ederretan lizentziatu zen Granadako Unibertsitatean 2012an. Kordobako Luis del Rio Dantza Kontserbatorio Profesionalean ere trebatua, Ekoizpen Artistikoko Masterra osatu zuen Valentziako Unibertsitate Politeknikoan, eta, azkenean, ikus-entzunezkoetan espezializatu zen eta bideoarte, bideodantza eta bideo-instalazioko lanak garatu zituen. Ikus-entzunezko bere azken lanetan, autobiografia erabiltzen du errealitate sozial zabalagoak bideratzeko eta esploratzeko tresna bezala.